13. mini-college: biobased bouwen

Eindelijk weer een nieuw mini-college. De 'professor' is tussentijds druk geweest met het ontwerp en de organisatie van een biobased kinderspeelhuisje en een reis naar Maleisië, Kuala Lumpur om daar te vertellen over biobased bouwen. Aangezien het zo'n groot opkomende nieuwe tendens is, gunnen we jullie uiteraard de kennis hierover uit eerste hand.

• De Biobased Economy

Onlangs is bekend geworden dat de overheid de 'biobased economy' wil stimuleren. Europa heeft hier groots op ingezet, met Nederland als voorzitterschap. Letterlijk betekent biobased: op de natuur gebaseerd. Dit is het antwoord op de problemen die we nu zien in de oilbased economy. Bovenop het feit dat alle oliecomponenten door natuurlijke componenten worden vervangen, wordt ook gestreefd naar een zo schoon en energiezuinig mogelijk productieproces. meer

Biobased Economy

• Op de natuur gebaseerd

Dit zou betekenen dat elk natuurlijk materiaal er onder valt, maar de term biobased wordt vooral gebruikt voor natuurlijke materialen die een scheikundige bewerking hebben ondergaan. Daardoor zijn ze niet direct biologisch afbreekbaar (biodegradable), maar wel herbruikbaar na behandeling, waarbij er geen giftige stoffen vrijkomen (biorenewable). Het product is weerbestendig is en vergaat dus niet op plaatsen waar natuurlijke materialen wel vergaan!

• Biobased materiaal

Zo zijn er natuurvezelcomposieten voor het bekleden van de gevel of als onderlaag op het dak; in schuimbeton wordt het cement deels vervangen door natuurlijke eiwitten; er worden biobased polymeren ontwikkeld die plastics kunnen vervangen; en er zijn geleidende polymeren die metalen kunnen vervangen in het elektriciteitsnetwerk. Het bekend voorbeeld is: Biofoam, een Cradle to Cradle gecertificeerd isolatiemateriaal (soort piepschuim), volledig op plantaardige basis. (zie mini-college 7)

• Biobased architectuur

Bouwtechnieken en materialen op de natuur gebaseerd zijn natuurlijk hoogst interessant, want de natuur is immers een briljant ontwerper. Doordat de natuur altijd zoekt naar de meest praktische oplossingen is de link tussen natuur en architectuur snel gemaakt.

Maar wat houdt biobased architectuur in?
Men kan voor vorminspiratie en/of de techniek naar de natuur kijken (zie mini-college 5: biomimetica in de architectuur). De kunst zit in het integraal inpassen van de technieken die de oplossing bieden voor een bepaald bouwprobleem. Vervolgens wordt dit uitgedrukt in biobased materiaal.

Lees meer hierover in dit Artikel

En ook hier gaat het citaat dat onze bedrijfsfilosofie helder weergeeft weer op:

'Als er een betere oplossing te vinden is, dan heeft de natuur deze ongetwijfeld al gevonden.'

Aristoteles

No commentsRead more

7. Mini-college: isolatie - de normen

Mini-college 6 gaat over het volgende populaire onderwerp na energie, namelijk: isoleren.

Isoleren staat boven aan bij Stap 1 in de Trias Ecologica: verminder de vraag (naar verwarming/verkoeling)! (zie mini-college 1)

Goede isolatie houdt het pand warm in de winter en koel in de zomer. Ons motto: bezuinig nooit op isolatie!

• Het Bouwbesluit

In het Bouwbesluit staan de regels waaraan nieuwe gebouwen moeten voldoen.
Sinds 1 januari 2011 staat hierin dat de isolatiewaarde (Rc-waarde) van de buitenschil ‘maar liefst’ verhoogd is van 2,5 naar 3,5 m2 K/W. 

• De Rc-waarde 

R staat voor warmteweerstand en c voor constructie. 
De Rc-waarde geeft dus aan hoe moeilijk de warmte/kou door de muur/dak/vloer komt. Hoe hoger deze waarde, hoe beter de isolerende werking. 


Passief bouwen streeft naar een Rc van 10,0 m2 K/W. Wij bouwen met een isolatiewaarde van minimaal 6 of 7 m2 K/W. Isolatie waarden boven de 7 wegen niet meer op tegen de investering. 

• EPC-norm

Bij een bouwvergunning moet je de energieprestatie van een pand aantonen, de zogenaamde EPC-norm (Energie Prestatie Coëfficiënt). Die is voor woningen op 1 januari 2011 verhoogd van 0,8 naar 0,6.
Bij deze prestatie-eis wordt gekeken naar het energieverbruik voor verwarming (isolatie en ventilatie), koeling, bevochtiging, ventilatoren, pompen, warm tapwater, verlichting bij een bepaald gebruikersgedrag. Hoe lager het getal, hoe energiezuiniger het ontwerp.

Helaas wordt de EPC berekening een steeds meer achterhaalde prestatieberekening, zo is een Rc-waarde hoger dan 6,0 m2 K/W niet meer van invloed op de EPC uitslag. Vreemd.....

• Isolatiemateriaal - de keuzes 

Stro
hoge isolatiewaarde, maar alleen bij dikke strobalen, goed betaalbaar,
onderhoudgevoelig
wordt regelmatig gebruikt

Kurk
hoge isolatiewaarde, prijzig
wordt vrij regelmatig gebruikt

Hennep,
gemiddelde isolatiewaarde, goed betaalbaar
in opkomst

Wol, houtvezel, vlasvezel en cellulose zoals al besproken in

 mini-college 2:

Houtvezel
hoge isolatiewaarde, wat hogere prijs
veel gebruikt

Cellulose
gemiddelde isolatiewaarde, goed betaalbaar
veel gebruikt

Wol
hoogste isolatiewaarde, nagenoeg onbetaalbaar
weinig gebruikt

Biofoam (plantaardig piepschuim)
gemiddelde isolatiewaarde, prijzig
in opkomst

De keuze van het materiaal hangt af van:

1. hoeveel ruimte je hebt om te isoleren (stro heeft veel ruimte nodig, biofoam weinig)
2. je eigen gevoel (er zijn mensen die geen woordjes in hun muur willen hebben van het gerecyclede papier van cellulose!)
3. en uiteraard je investeringsbudget (hoe meer je nu investeert in isolatie, hoe lager je energierekening straks).

Let wel: de materiaalkosten zijn maar een klein percentage van de totale bouwkosten (grond, notaris, architect, constructeur, taxateur, bodemonderzoeker, arbeidsloon aannemers etc.), dus een klein percentage hogere kosten, is helemaal een klein percentage van de totale kosten.

Volgend college meer over isoleren: koudebrug onderbreking, kozijnen en damp-open bouwen.

No commentsRead more